İran’ın çeşitli şehirlerinde başlayan protesto gösterilerininkontrol altına alındığı iddia edilse de rejim muhalifleri yeniden sokaklaraçıktı. Sanandaj’daki büyük protestonun şiddete dönüştüğüne dair haberlergeliyor. Protesto gösterilerinin on günü doldurduğu İran’da muhalifler,“kahrolsun Hamaney, referandum, umudumuz” sloganları Tahran sokaklarındayankılanırken, göstericiler çok yerde polisle çatıştı.
Huzıstan’a bağlı Dezful’da yüzlerce kişi gösteri yaptı. Bir polisi kovalayanprotestocuların videosu sosyal medyada yayınlandı. Luristan Eyaletinde sokağaçıkanlar dini lider Ayetullah Hamaney aleyhine sloganlar attı. Türkiye sınırınayakın Urumiye’de büyük bir kalabalık gösteri yaptı. Yine aynı bölgedekiKirmanşah’ta da protestolar vardı. Hemedan kentinde çekilen bir video,sokaklarda Besiz milislerinin protestoları engellemek için beklediğinigösteriyor. Bu arada İran devrim muhafızlarının ardından İran ordusu daprotesto gösterilerinin sona erdiğini iddia etti. Ordu Komutanı TümgeneralAbdülrahim Musavi, halkın ve kolluk kuvvetlerinin protestoları bastırdığını amaaskeri birliklerin gerekirse müdahaleye hazır olduğunu söyledi. Musavi İranhalkına ve kolluk kuvvetlerine huzursuzluğun sona ermesindeki çabaları içinteşekkür etti. İran’daki örnek güvenlik durumunun bozulmasından büyük şeytanABD, “Siyonist rejim” “İsrail ve münafık” halkın mücahitleri örgütününyardakçılarını sorumlu tutan Musavi, “ama geri kalanı için ordudakiyoldaşlarımızın büyük şeytan’ın emrindeki enayilere karşı koymaya hazırolduğundan emin olabilirsiniz” dedi. Devrim muhafızları komutanı TümgeneralMuhammed Ali Caferi, birliklerinin sadece çatışmaların yoğun olduğu Hemedan,İsfahan ve Loristan kentlerinde konuşlandığını duyurmuştu.
ABD Dışişleri Bakanlığı sözcüsü Heather Nauert, İran’dakigelişmeleri yakından takip ettiklerini belirterek, “Gösterilere karşı şiddetuygulayanları sansüre katkıda bulunanları ve İran halkından çalanları mesultutacak bolca yetkilimiz var. Nauert, İran’da devam eden protestolara ilişkinyaptığı yazılı açıklamada, İran’da göstericilere yönelik şiddet olaylarınınyakından takip edildiğine dikkat çekildi. Nauert şunları söyledi. Hükümetsokaklara çıkan cesur halkı öldürmeye ve hapsetmeye devam etmektedir. Bugünekadar olan gölümleri ve bin civarında kişinin tutuklanmasını en sert şekildekınıyoruz. Göstericilere karşı şiddet uygulayanları, sansüre katkıdabulunanları ve İran halkından çalanları mesul tutacak bolca yetkilimiz var.Rejimin kurbanlarına unutulmayacaksınız.”
ABD Başkanı Donald Trump’da Twitterden paylaşımlarda bulunarakİran’daki göstericilere destek vermişti.
GÖSTERİLERİN AMACI
İşsizlik, pahalılık, yolsuzluk ve d ış politikadaki uygulamalarakarşı başlayan ve esas muhatabı da Cumhurbaşkanının olduğu gösteriler işin içinedış tahrik de girince, rejim karşıtı protestolara dönüştü. Protestoların yeryer kamu mallarına da zarar verdiği görüldü. Şiddetin artması en çok mollalarısıkıntıya soktu. Çünkü 1980’den beri bu rejimi onlar kurdu. Nitekim dini lidermuhafazakar kesime çağrıda bulunmuş ve rejimi koruyun fikrini genişletmiştir veönceleri İran Cumhurbaşkanı tarafından amacından sapmadığı müddetçe demokratikbir hak olarak görülen protestolar kamu mallarına zarar verdiği gerekçesiylekolluk kuvvetlerinin mukavemetiyle karşılaşmıştır. Dini lider protestocularıçok tehlikeli bir yaklaşımla karşılarına muhafazakar kesimi çıkarmakla tehditetmiştir. Nitekim dini lider, muhafazakar kesime çağrıda bulunmuş vereformistlere muhafazakarlar karşı karşıya gelmiştir.
İki ayrı düşünce gruplarının karşı karşıya gelmeleri önümüzdekigünlerde İran’ı bekleyen büyük bir tehlikeye dönüşebilir. İran’daki asıltehlike, rejimi korumak için kolluk kuvvetleri ve ordunun dışında “Devrimmuhafızları” adı altında resmi bir teşkilatın bulunması ayrıca yine aynı amaçlamilis teşkilatının oluşturulması ve bu güçlerin böyle günler için eğitilmesi,iç çatışmayı alevlendirebilir. Çünkü milis güçleri İran’da gönüllülük esasınadayalı olarak görevli oldukları unutulmamalı. Olaylar uzar veya tırmanma eğiliminegirerse, rejim destekçilerini de yanlarına alarak müdahaleler debulunabilirler.
İşin çok ilginç bir yönü var. İran karşıtı bir çok ülke olaylarınbüyümesi, hatta giderek bir iç savaşa dönüşmesi için İran aleyhine beyandabulundukları gözlerden kaçmıyor.
Ortadoğu coğrafyasında İsrail’i tehdit edebilecek güçte bir islamdevletinin varlığından şikayetçi olan ABD, Suriye’den sonra İran’ında gücünükırmak için Ortadoğu coğrafyasında yeni bir kaosa daha imza attı.