Türkiye'de yaşam maliyetleri katlandı. Yüksek faiz oranları hanehalkı bütçelerini eziyor. Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) verilerine bakıldığında, plastik kartlara olan bağımlılığın rekor seviyelere tırmandığı görülüyor. Sorun sadece limitlerin dolması değil. Vadesi geçen ve ödenemeyen borç oranları da hızla yükseliyor. Finansal siciller büyük bir risk altında. Zamanında yapılmayan ödemeler, vatandaşı geri dönüşü zor bir üç aylık takvim çarkına sokuyor.
Üç Aşamalı Takip Sistemi Nasıl İşliyor?
Ekstre borcu yatırılmadığında bankaların uyguladığı prosedür oldukça kesin. İlk 30 günlük kısım tamamen bir hatırlatma safhası. Banka görevlileri SMS atıyor. Bazen de telefonla arıyor. Gecikme faizi bu noktada işlemeye başlıyor. Müşteri ikinci aya girdiğinde ise süreç sertleşiyor. İdari takip düğmesine basılıyor. Kurum, artan faiz yüküyle birlikte borcun tamamının tek seferde ödenmesini talep edebiliyor. Asıl kırılma noktası üçüncü ayın sonunda yaşanıyor. 90 günlük süre dolduğu an dosya bankanın şubesinden çıkıyor. Hukuk servisleri vakit kaybetmeden devreye giriyor. Avukatlar eliyle başlatılan yasal takip ve haciz işlemleri, borçlunun kredi notunu adeta sıfırlıyor.
Kara Liste ve Kapanan Kredi Kapıları
Hukuki takibe düşmenin bedeli o anki gecikmiş borçla sınırlı kalmıyor. Tüketicinin uzun vadeli bankacılık itibarı ağır bir yara alıyor. "Kara liste" olarak bilinen risk grubuna dahil olmak kaçınılmaz hale geliyor. Kredi skoru dibe vuran bireyler, finansal sistem tarafından hızla dışlanıyor. İlerleyen dönemlerde hayali kurulan taşıt, konut veya basit bir ihtiyaç kredisi bile onaylanmıyor. Bankalar bu sicile sahip kişilere ekranlarını tamamen kapatıyor.
Yapılandırma İçin Son Çıkış: 29 Nisan
Yasal takip cenderesine girmek istemeyenler için BDDK kısa süre önce bir çıkış kapısı aralamıştı. Borç yapılandırma düzenlemesi şu an devrede. Ancak başvuru takvimi fena halde daraldı. Sunulan vade ve ödeme kolaylıklarından faydalanmanın tek bir şartı var. İşlemlerin en geç 29 Nisan mesai bitimine kadar tamamlanması gerekiyor. Finans uzmanları şubelerde ve mobil uygulamalarda oluşabilecek yoğunluklar konusunda net konuştu. Başvuruyu son dakikaya bırakanlar sistemi kilitleyebilir. Bu fırsatı kaçıran borçlular, avukatlarla ve icra memurlarıyla yüzleşmekten kurtulamayacak.
