Hükümet genç çiftçi yetiştirmek için hibe politikasına başvurdu. Amagençleri tarım sektörüne çekmek o kadar kolay değil. Çünkü tarım sektörününgeleceği yok. Ama bir umut, yetkililere projeler sunan gençlere hibe verileceğiaçıklanınca, kırsal kesimdeki gençler fazla ilgi duymadı. Ülke genelinde ancak378 bin kişi başvurdu. Devlet gençlere 30 bin liraya kadar hibe veriyor, amakırsaldaki genç nüfus buna ilgi duymuyor.
Neden ilgi duyulmuyor? Çok merak edenler kentlere yakın köylere birbaksınlar. Kahvelerde oturan en genç nüfus 50 yaşından aşağı değil.
Onlara sizin gençleriniz nerede diye sorduğunuzda, büyük kentlereçalışmaya gittiğini söylerler. Ben çevremden bir-iki örnek vermek istiyorum.Serçin’in dışında bütün köyler yarı yarıya nüfusunu kaybetmiş durumda. Dahaönce belediyelik olan Sarıkemer, Bağarası ve Güllübahçe kasabalarının nüfuslarıyüzde 60 azalmış durumda.
2014’de yerel seçim kampanyaları nedeniyle dağ köylerini ziyaretettiğimizde muhtara sordum, “Köyün nüfusu ne kadar?” dedim.
Muhtar, 275 dedi. Aldığım cevap beni pek tatmin etmedi. Köysokaklarında dolaşırken, karşıma çıkan bir ihtiyara, “Amca bu köyün nüfusu nekadar” diye sordum.
İhtiyar: “90-95 civarında” dedi.
“Peki muhtar 275 nüfusumuz var diyor?”
“Doğru söylemiş, ama gençlerin bir kısmı Vestel’de bir diğerleri deİzmir’de bir ayakkabı fabrikasında çalışıyorlar” dedi.
Bu bir Türkiye gerçeğidir. Artık bu insanları kırsal kesimde fazlatutamazsınız. Daha iyi yaşam koşullarına ulaşmak için kırsaldaki gençler, büyükkentlere göçüyorlar. Bu yüzden Türkiye’de tarım nüfusu giderek yaşlanıyor.Hükümet iyi niyetlerle kırsaldaki gençlere hibede bulunacağını açıklamasına rağmen istenen sonuç elde edilemedi.
CIA Fakotbuk’a göre, dünyanın en yaşlı ülkeleri Monaco, Almanya veJaponya. En genç ülkeleri ise Nijerya, Uganda ve Malevi. Türkiye ise 29.6 yaşortalamasıyla genç ülkeler arasında. Yine Türkiye gençleşiyor. Ancak bu gençnüfus tarımda çalışmıyor. Yani Türkiye’de tarım sektöründe yaşlılar çalışıyor.30 bin liralık hibe bile gençleri tarım sektörüne çekmedi. Nüfus kentlereyığıldı. Ziraatın profili düştü. Kısacası şuan Türkiye’yi gençler değil,yaşlılar doyuruyor.
Gençleşmeye olan ihtiyaç hem tarımsal üretimin, hem de ülkeninekonomik ve sosyal anlamda geleceği için kilit noktada. Gençlerin tarıma olanilgisinin azalması kırsal nüfusu azaltıyor. Nüfus azalınca kırsalda üretim dedüşüyor. Günümüzde köy bakkalları yumurta, beyaz et, sebze ve meyve satıyor.Çünkü bunların hiç biri köylerde üretilmiyor.
Nüfusun büyük kentlere yığılması ile işsizlikte büyüyor. Belkitarımda gençleşme ile bu süreci tersine döndürmek mümkün, ama hükümetingençlere taahhüt ettiği hibe bile gençleri köylerde tutmayı başaramadı.
1935 yılında kırsal nüfus yüzde 76 düzeyindeydi. 1980’de yüzde 56’lara,2012’de yüzde 22’ye kadar geriledi. Bugün artık kırsaldaki nüfusun çoğunluğu55-64 arası kişilerden oluşuyor. Kırsalda istihdam edenlerin yüzde 60’ı tarımlauğraşıyor.
Ortak Tarım Politikası (OTP) tarafından hazırlanan bir araştırmayagöre, AB ülkelerinde yüzde 14.7 ile Polonya, Fransa’da bu oran 8.6, ABülkelerinin genel ortalaması ise yüzde 6.5 düzeyinde seyrediyor.
Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı tarımda genç nüfusu artırmakiçin yukarıda işaret ettiğim gibi, Nisan ayında bir süredir konuşulan hibeprogramı başlattı. Plan, kırsal alanda çözelme yoluna gidecek. Sözünü ettiğimprojeler, bir şehrin herhangi bir deposunda, konutunda tarım ürünüüretilebilecek.
Günümüzde Amerika’nın Arizona Bölgesinde 1.3 km’lik bir alandahidroponik, kapalı mekan tarım yolu ile domates ve salatalık üretiliyor. Ayrıcabu alandaki teknolojik gelişmeler verimi artırıyor. Mesela kapalı alanlarıaydınlatmada kullanılan florasan lambalarının yerini LED ışık alıyor. LED yeşilbitkilerin büyümesini sağlayan dalga boyunda bile yapılabiliyor. Gelecekte isetüketiciler bu çiftliklerde kimyasalların kullanılmadığı organik sebze ve meyveüretimini talep edecektir. Bu durumda tek katlı, yerine çok katlı dikeyçiftlikler kurulacaktır. Japonya, Kore, Singapur, ABD ve Kanada’da bu tür çiftliklerinsayısı giderek artıyor. Şehir tarımı, 2050’lerde nüfusun gıda ihtiyacınınyarıya yakınını bu yolla karşılayabilir düzeye gelebilir.