Adalete güven hakkında geçen bir olay anlatılagelir yıllardır tarihin içinden.
Hepimiz biliyoruz bu anekdotu.
Alman Kralı II. Frederick
1750 yılında Postdam'dan geçerken arazinin ortasında ve her yere hakim bir tepedeki bölgeyi çok beğenir ve emrindekilere dönüp bu manzaralı tepeye , orada kendisine bir saray yapmaları emrini verir.
Kralın maiyetindekiler gösterilen yere gidince, tam da sarayın yapılacağı yerde , tam ortasında bir un değirmeni olduğunu görürler. Sarayın yapılabilmesi için o değirmenin yıkılması ve oradan kaldırılması gerekir. Rüzgar ile dönen dev çarkları bulunan değirmenin kapısını çalarlar. Karşılarına değirmenin sahibi yaşlı bir köylü adam çıkar. Kralın maiyetindekiler , askerler ve görevliler, kralın değirmeni satın alacağını söyleyip kaç para istediğini sorarlar yaşlı değirmenciden. Fakat değirmenci bu teklifi önemsemez ve satmayı reddeder. Değirmen i satın almaya kesin kararlı olan kralın maiyeti fiyatının çok üstünde teklif yapılsa da nafiledir.Değirmenci kesinlikle teklifi kabul etmez.
Saray maiyeti kralın yanına döner ve durumu çekinerek Kral'a anlatırlar. Kral, kızar köpürür ama adamlarını geri çeviren değirmenciyle bir de kendisi konuşmak ister.
Ulaklar gönderilir ve Yaşlı değirmenci kralın huzuruna çıkarılır.
Kral, uzaktan süzdüğü yaşlı değirmenci ye teklifini tekrar yapar , ne isterse vereceğini söylese de, Değirmenci kabul etmez.
Neden diye sorulduğunda , “Değirmen bana atadan kaldı, ben de onu çocuklarıma bırakacağım”.
Yaşlı köylü için değirmen satılık değildir. Fakat kral da oldukça kesin ve kat'i kararlıdır. Ayağa kalkar ve ihtişamıyla biraz da kızarak, Değirmencinin yüzüne karşı sert bir tavırla kendisinin kral olduğunu hatırlatarak , istese değirmeni para vermeden alabileceğini söyler.
Değirmenci buna karşılık o unutulmaz cevabı verir:
“Alamazsınız. Berlin'de hâkimler var!”
Kral bu hiç beklemediği cevap karşısında bu haddini bilmez ve haddini aşan cevaba karşı tüm gözler krala çevrilir, çok hiddetleneceği düşünülür. Fakat kral köylünün bu kararlı cevabından hoşnut olur.
Zira mahkemeleri ıslah etmek için öteden beri çalışmaktadır ve çabalarının meyvelerini verdiğini görmek onu mutlu eder. Krala karşı bile olsa , mahkemelerin adaletine artık güvenilmektedir. Halk bunun farkına varmış ve adalete güven yeniden kurulmuştur.
Bunun üzerine kral tarihe geçen şu ünlü sözünü söyler:
“Hiçbir güç, hiçbir siyaset, hiçbir iktidar kral bile olsa adaletten üstün değildir. Hiç kimse adaletin üstüne çıkamaz.”
Kral II. Frederick bu değirmenin Prusya Krallığı ayakta kaldıkça korunmasını ister. Ama değirmeni yıktırmadan hemen yanına sarayını yaptırır. Uzun yıllar burada kalan kralın bir keresinde şöyle dediği söylenir:
“Adalet her sabah uyandığımda , burnuma sıcak bir ekmek kokusuyla gelirdi.”
Bu meşhur hikaye gerçek midir değil midir bilinmez fakat II. Frederick; bilgiye, fikre ve adalete önem veren bir kraldı. Prusya'nın bir hukuk devleti haline gelmesini istiyordu. Bunun için de güçlünün değil ,haklının mahkemelerde galip gelmesi gerektiğine inanıyordu ve şöyle diyordu: “Mahkemeler konuşmalı, krallar sessiz kalmalı.”
O değirmen hala bir adalet simgesi olarak orada, sarayın yanında duruyor. Ve bugün Almanya'da insanlar muhtemelen rahatlıkla “Berlin'de hakimler var “ diyebiliyor.
Doğrumudur bilinmez ama , Ulu Önder Mustafa Kemal Atatürk de bu olayın içine dahil edilir.
Yukarıdaki fırıncının olayından yıllar sonra bir Osmanlı heyeti görev icabı Berlin'e giderler.. Yalnızca aralarından biri bu öyküyü biliyor. Çünkü o bir entelektüel; kitap okuyor. Yılbaşı gecesi heyettekilere “ fırıncı ve kıralın arasında geçen bu tarihi olayın geçtiği Potsdam , kaldığımız otel'e çok yakın , adaletin simgesi olan şu değirmeni görmeye gidelim “ der, fakat heyetten kimse ilgilenmez . Ama o kalkıp tek başına Postdam'a gider ve Berlin'deki adaletin simgesi olan bu değirmene uzun uzun bakar.. O genç entelektüel asker, geleceği düşünen insan, Mustafa Kemal'den başkası değildir.
Kıssadan hisse,
Bu hikaye den , İbret çıkarabilen herkese..!
SÖZÜN ÖZÜ :
ADALETİN KUVVETLİ, KUVVETLİLERİN DE ADALETLİ OLMALARI GEREKİR, AKSİ TAKDİRDE , GÜÇSÜZ ve KUVVETE DAYANMAYAN ADALET, ACİZ, ADALETE DAYANMAYAN KUVVET İSE ZALİMDİR.
MEHMET ÖZÇAKIR
mehmetozcakir@hotmail.com
P.K:110 EFELER -AYDIN
GSM : 0.542.7608691